Son cevaplanan konular kısmı geri geldi.

Dil ve Anlatım Dersleri

Forum haberleri, yardım temalı bildiriler hepsi burada!
Cevapla
Kullanıcı avatarı
Diabolus Ipsum Amans
Mesaj Panosu Yöneticisi
Mesaj Panosu Yöneticisi
Mesajlar: 11291
Kayıt: 18 May 2010 22:56
Cinsiyet: Erkek
Favori Manga: One Piece, Veritas
Favori Anime: One Piece
Konum: OutLanD
İletişim:

Dil ve Anlatım Dersleri

Mesaj gönderen Diabolus Ipsum Amans » 22 Şub 2011 03:06

Kratos tarafından yazılmıştır. Ben yazıyı sadece siteye kopyaladım arkadaşlar okunması sizin faydanıza olur.

Evet, admininizin benden istediği ama benim bir türlü sikleme zahmetinde bulunmadığım şu dil ve anlatım yönünden size yardımcı olacak yazıya –sonunda- başlıyoruz. Ha unutmadan, bu bir kitaba makale olmayacağı için dili alaycıdır, Baştan söyleyeyim.
Bildiğimiz gibi sitemizdeki *eski* üyelerin –adam gibi konuşan zaten bi elin parmaklarını anca geçecek yeni üye var ama- düşüncelerini kelimelere aktarma konusunda pek bir sorunu yok. Ancak yeni üyelerin velet kapsamına giren kısmı mal gibi yorup yapıp onları anlatma konusunda sıkıntı yaşıyor. Benim de hedef kitlem onlar zaten. Belki diğer kısma da biraz yardımım dokunur, bakalım görelim.
İlk önce bağlaçlardan başlayalım. Çoğunluğun sorunu onlar çünkü. Ayrı yazılan bağlaçlarımız “da” ve “ki”dir. Bu iki bağlaç da Türkçe menşeili olmadığı için karışıklık çıkar zaten.
Önceliği “da” ekine verelim. İlkokuldan beri kafamıza kakılan kalıp “dahi” anlamıına geldiğidir ve haliyle doğrudur. Problem ise bu bağlacın bulunma hali olan “da” ile karıştırılmasıdır. Aslında bu karıştırmayı yapmak çok zor çünkü anlam yönünden hiçbir benzerlikleri yok; fakat ben yine de size gerekli olan ipucunu örnek üzerinde vereyim:
a- Bugün Ayşe’de kalacağım.
b- Bugün Ayşe de gelecek.
Şimdi iki cümleyi gözden geçirelim. İlk cümledeki “de” bir bulunma hali belirtiyor.
Yani biri size nerede kalacaksın diye sorduğunda cevap verebilecek bir haldesiniz. İkinci cümlede ise ortama Ayşe’nin de dahil olduğu belirtiliyor. Bu cümlede biri size nerede bulunacağınız hakkında bir soru yönelttiğinde verecek cevabınız olmuyor. İşte püf noktanız da burada ortaya çıkıyor:
Bağlaç “da” size nerede bulunacağınız konusunda bilgi vermez. Kimin/Neyin olaya dahil olacağını gösterir.
Gelelim “ki” bağlacına. Kendisi genellikle Türkçe’deki aitlik ve sıfat yapıcı olan “ki” ile karıştırılır. “Da” ekinden daha az karıştırıldığını bizzat gözlemledim. Normaldir çünkü bu “ki” komple bir cümleyi diğerine bağlar. Örnek üzerinde inceleyelim
a- O kalem benimki mi?
b- Sıradaki kalemi kim aldı?
c- Öyle bir kalem gördüm ki cebimdeki tüm para almaya yetmedi.
Gördüğümüz gibi ilk cümlede bir aitlik söz konusu. Kalemin kime ait olduğu açıkça belirtilmiş. İkinci cümlede ise kalemin sırada olduğu belirtilmiş; ki bu “ki” eki genellikle yer/yön ve zaman belirtir. Üçüncü cümlede ise ilk cümle ikincisine bağlanmış ve bunu yapmak için “ki” eki kullanılmıştır. Püf nokta da burada işte:
Bağlaç “ki”nin önünde zaman eki almış bir eylem bulunmak zorundadır. Onu bulamayacak kadar da kalas değilsinizdir artık.

Şimdi gelelim anlatımınızı kolaylaştıracak kısa ama öz tavsiyelere:
1- Sakın ola uzun uzadıya cümle kurup “Ben edat, yüklem, tümleç, arapası, plase her türlü kullanırım” havasına girmeyin. Uzattığınız kadar saçmalarsınız. Shakespeare değilsiniz hiçbiriniz.
2- Kurallı cümleler kurun. Bu şekilde anlatımınız sade ve akıcı olur, okuyan da sıkılmaz. Banane okuyucudan demeyin, eğer bir tartışmada üstünlük arıyorsanız sözlerinizin anlaşılır ve net olması gerekir.
3- “mi” soru ekinden sonra gelen her ek “mi” ile beraber ayrı yazılır. Örneğin “Bana da gelecek miymiş?” gibi.
4- Noktadan sonra yeni cümleye başlarken, araya bir boşluk koymayı unutmayın. Hem okuyucunun gözü yorulur hem de yazınız düzensiz görünür.
5- Virgüller vurgu belirtiği için, konuşurken hangi kelimeye vurgu yapacaksanız onun sonuna virgül koyun. Örneğin, “Oku da adam ol, baban gibi eşek olma” gibi.
6- İmlaya önem verin. Gerekirse “google” kullanın ama kelimenin gerçek telaffuzunu bilin. Yoksa dalga geçen çok olur.
7- “fekat”, “ama” gibi bağlaçlar adı üstünde cümle bağlarlar. Yeni cümleye başlarken kullanılmazlar.
8- Noktalı virgül keza cümle bağlar. Bu yüzden “ama”, “fekat” gibi bağlaçlarla beraber kullanılmaz. Aynen “ve” ile virgülün aynı yerde kullanılmadığı gibi.

Şimdilik gözüme çarpan eksiklikler bunlar. Umarım yardımcı olur. Hoş İsmail istemeseydi sikime takmayacaktım ama söz verdik bir kere. Bu dosyayı da bir yere kaydediyorum aynı zamanda ki geçen sitede olduğu gibi o kadar yazım boşa gitmesin. Neyse, haydi hayırlı tıraşlar.
Resim
Sitede Huzuru Bozana Böyle Yaparım!!!
Resim
Betrayer... In truth, it was I who was betrayed. Still, I am hunted. Still, I am hated. Now, my blind eyes can see what others cannot.

Cevapla

“Duyurular” sayfasına dön

Kimler çevrimiçi

Bu forumu görüntüleyen kullanıcılar: Hiç bir kayıtlı kullanıcı yok ve 4 misafir